تفتان

• 

• 

• 

• 

• 

• 

به کوه تفتان نگاه می‌کنم. برهنه در آفتاب نشسته است. تفتان. در پی مفهوم این اسم، این واژه‌ام. در زمینه حافظه مغز من این واژه معنایی همچون سوختگی، بریانی، و به هر حال چیزی که به آفتاب یا به آتش سوخته باشد، دارد. تفت کرده. تفتان. به این خیال می‌رسم که تفتان می‌باید خیلی قدیمی باشد. نام تفتان به قدمت کوه تفتان باید باشد و کوه تفتان به قدمت بیابان سیستان؛ و بیابان سیستان به قدمت آفتاب. تفتان. در چمبره کویر و خار و شتر. خشکی لبها را به یاد می‌آورد تفتان.

کارنامه سپنج، دیدار بلوچ - محمود دولت آبادی

تصاویر: صعود به قله تفتان - 23 بهمن 1399

بلوچ

بلوچ کیست؟

نمی‌دانم شما در پیکره آرام، زمخت، خاموش و افراشته یک نخل دقیق شده‌اید؟ نخلی بر گستره بیکران و پرآفتاب کویر؟ هر بلوچ یک نخل است و روح هر بلوچ یک بیابان پرآفتاب. بلوچ خوی شتر را دارد. مهربان، آرام، بردبار، مقاوم و پرتوان، اما پر کینه. ژرف کینه. همچو کینه شتر. بلوچ نیرویی بکر و خالص است. شیره و جوهر طاقت و توانایی است. بلوچ، دروغ به آن معنی که میان ما رواج دارد، نمی‌گوید. دله‌دزدی نمی‌کند. اما اگر پایش بیفتد، ممکن است سر راه بیگرد [...]. بلوچ، دعوا - به معنای خروس‌جنگی‌اش - چاقوکشی، قداره‌کشی و عربده‌جویی - به معنای جلف و خودنمایانه‌اش - نمی‌کند. ستیز بلوچ سطحی نیست؛ عمیق است. هم به این لحاظ زود از کوره در نمی‌رود. به این و آن نمی‌پرد. فحش نمی‌دهد. [...] بلوچ به ظاهر آرام است. کویر پیش از طوفان شن. پیشه بلوچ، کار و قناعت است. سماجت بلوچ، نجابت نخل را دارد در چمبره بیابان و آفتاب و شن.

کارنامه سپنج، دیدار بلوچ - محمود دولت آبادی

ضرب کاف

- ز مستی هر طرف بر خاک افتم، تاک را مانم.

[...] من از، به اصطلاح، مطلع غزل خیلی خوشم آمد و همین را به او گفتم. این حالت مستی و شباهت به تاک من را گرفت - البته به گردن خودش که وزن و قافیه و تصویر و تشبیه را از جایی، کتاب شعری گرفته یا نگرفته باشد - چون خودش گفت: "تا به حال با قافیه "کاف" زیاد، غزل گفته شده، اما به این صورت دو ضربی "خاک و تاک" در هیچ‌کجا دیده نشده است." باز هم به گردن خودش.

کارنامه سپنج، دیدار بلوچ - محمود دولت آبادی